Peak Oil (update)





Η Κορύφωση της Παραγωγής Πετρελαίου πίσω από την παγκόσμια οικονομική κρίση 

Το θέμα της Κορύφωσης Παραγωγής Πετρελαίου (Peak Oil Production) εξελίσσεται σε ένα από τα μεγαλύτερα αινίγματα του 21ου αιώνα. Οι απόψεις διίστανται και ακολουθούν πολλές και διαφορετικές κατευθύνσεις: κάποιοι αμφισβητούν εντελώς ότι τα αποθέματα πετρελαίου αρχίζουν να εξαντλούνται, άλλοι πάλι παραδέχονται ότι οι ρυθμοί εκμετάλλευσης των κοιτασμάτων σταδιακά μειώνονται ενώ οι πλέον ανήσυχοι καταλήγουν στο συμπέρασμα ότι έχουμε ήδη εισέλθει στο τέλος της εποχής του φθηνού πετρελαίου.

Το 2009 έλαβε χώρα στη Θεσσαλονίκη ίσως η πιο σημαντική εκδήλωση που έχει διοργανωθεί στη χώρα μας σχετικά με το θέμα της Κορύφωσης Παραγωγής Πετρελαίου. Στην εσπερίδα που συνδιοργάνωσαν η Ελληνική Εταιρεία Περιβάλλοντος & Πολιτισμού και το Auto Business Review, συναντήθηκαν πολλές προσωπικότητες με σημαντική εμπειρία στον ενεργειακό και περιβαλλοντικό τομέα. Ανάμεσα στους ομιλητές ήταν ο Ραφαήλ Μωυσής, τότε Πρόεδρος του Συμβουλίου Εθνικής Ενεργειακής Στρατηγικής, ο οποίος αμφισβήτησε έντονα την ύπαρξη ενός προβλήματος όπως η εξάντληση των αποθεμάτων πετρελαίου. Οι υπόλοιποι ομιλητές είχαν βέβαια διαφορετική άποψη καθώς μοιράστηκαν την ανησυχία της διεθνούς βιβλιογραφίας και των ειδικών του κλάδου που μιλούν για την αρχή του τέλους της αφθονίας του μαύρου χρυσού (δείτε το σχετικό video ή διαβάστε τα πρακτικά της εκδήλωσης).

Παρά τις αντικρουόμενες απόψεις, τα τελευταία χρόνια έχουν έρθει στην επιφάνεια κάποια αδιάσειστα στοιχεία που ερμηνεύουν την αστάθεια των τιμών του μαύρου χρυσού ως τον προάγγελο της γήρανσης των πολυτιμότερων κοιτασμάτων πετρελαίου, γεγονός που ήδη οδηγεί σε μειωμένες ποσότητες παραγωγής και υψηλότερες τιμές.

Μια από τις πλέον πρόσφατες μελέτες που κρούουν τον κώδωνα του κινδύνου έφθασε στα γραφεία του ecoreview.gr μετά από σχετική έρευνα του Μίλτου Τσοσκούνογλου, που συμμετείχε ως ομιλητής και συνδιοργανωτής στην προαναφερθείσα εσπερίδα. Το άρθρο που εντόπισε ο κ. Τσοσκούνογλου δημοσιεύθηκε στις 27/10/2012 στο WONKBLOG της Washington Post και αναφέρεται στη μελέτη δυο στελεχών του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου (IMF). Η έρευνα των Michael Kumhof και Dirk Muir τους οδήγησε στην ανάπτυξη μια σειράς σεναρίων που δείχνουν με τι τρόπο αναμένεται να επηρεαστεί η παγκόσμια οικονομία λόγω της αναπροσαρμογής των τιμών πετρελαίου και της ολίσθησης των ποσοτήτων παραγωγής του μαύρου χρυσού.

Ως σημείο αναφοράς στην παραπάνω μελέτη χρησιμοποιήθηκε το σενάριο της μείωσης της παραγωγής πετρελαίου κατά 1% ετησίως σε σχέση με τον ιστορικό μέσο όρο. Αν δηλαδή η παραγωγή πετρελαίου αυξάνονταν μεταξύ 1981 - 2005 κατά 1,8% κάθε χρονιά, οι Kumhof και Muir υπέθεσαν στο βασικό τους σενάριο ότι από εδώ και στο εξής θα ισχύει ένα ποσοστό αύξησης της παραγωγής μόλις 0,8% ανά έτος. Σύμφωνα με τους υπολογισμούς της μελέτης, μια τόσο μικρή μείωση στην παραγωγή πετρελαίου θα διπλασιάσει τις τιμές του μαύρου χρυσού τα προσεχή 10 χρόνια... Ακόμα χειρότερα, σε 20 χρόνια οι τιμές θα έχουν τετραπλασιαστεί! Αυτή η εξέλιξη θα οδηγήσει σε βαθιά ύφεση τις αγορές της Ευρώπης μια και οι οικονομίες των χωρών της Ευρωπαϊκής Ένωσης είναι απόλυτα εξαρτημένες από τις εισαγωγές πετρελαίου. Η μελέτη δείχνει ότι σύμφωνα με το βασικό σενάριο των Kumhof και Muir,  η οικονομική ανάπτυξη στην Ευρώπη θα μειώνεται εφεξής μεταξύ 0,2-0,4% κάθε χρόνο λόγω των επιπτώσεων της Κορύφωσης Παραγωγής Πετρελαίου.

Μεταξύ των πέντε σεναρίων που περιγράφει η μελέτη ξεχωρίζει το doomsday scenario ως η πιο απειλητική εξέλιξη. Σύμφωνα με την χειρότερη εναλλακτική λύση, η παγκόσμια παραγωγή πετρελαίου θα αρχίσει σύντομα να μειώνεται με ρυθμό περίπου 2% ανά έτος. Ως αποτέλεσμα, τα μεγαλύτερα κοιτάσματα θα έχουν σύντομα εξαντληθεί και οι τιμές του πετρελαίου θα εκτοξευτούν κατά 800% τα επόμενα 20 χρόνια... Αυτό είναι το σενάριο της καταστροφής της οικονομικής δραστηριότητας σε όλο τον Πλανήτη καθώς θα υπερισχύσουν αρνητικοί ρυθμοί ανάπτυξης στις οικονομίες της Ευρώπης και Αμερικής (περισσότερο ίσως και από 1% ετησίως). 

Όπως προκύπτει από τα στοιχεία της έρευνας, το πρόβλημα της Κορύφωσης Παραγωγής Πετρελαίου επηρεάζει αρνητικά την ανάπτυξη των οικονομιών σε όλα τα μήκη και πλάτη της Γης. Σύμφωνα με την Washington Post, το θέμα της παγκόσμιας οικονομικής ύφεσης και της κρίσης που μαστίζει σήμερα τις χώρες της Ευρώπης και την οικονομία των ΗΠΑ συνδέεται άμεσα με το πρόβλημα της εξάντλησης των αποθεμάτων πετρελαίου μια και αυτή η τάση φρενάρει την ανάπτυξη των οικονομιών, αποσταθεροποιώντας τις διεθνείς αγορές.

Σάββας Κάλφας, Διευθύνων Σύμβουλος, ecoreview.gr 

 

 Το τέλος του τέλους;...